اروجي، اسماعيل (۷ فروردین ۱۳۴۴- ۲۵ دی ۱۳۶۶)، فرمانده گروهان سوم گردان سيدالشهداء (ع) لشكر ۳۱ عاشورا نيروي زميني سپاه پاسداران انقلاب اسلامي.
اسماعیل در روستای ارسباران از توابع شهرستان اهر* واقع در شمال استان آذربایجان شرقی* در یک خانوادۀ مذهبی و پرجمعیت به دنیا آمد. پدرش، علی شغل آزاد و مادرش گلگز اسماعیلی، خانهدار بود. او سه برادر و سه خواهر داشت و چهارمین فرزند خانواده بود (ادارۀ ثبتاحوال؛ فرهنگ ...، ذیل نام؛ اروجی).
خانوادۀ اروجی در ۱۳۵۰ش از روستای محل زادگاهش به شهر تبریز* مهاجرت و در منطقه داداشآباد این شهر ساکن شدند (همو).
او دورۀ ابتدایی را در مدرسه ترقی (شهید محمدی فعلی) و راهنمایی را در مدرسه شهید اروند رود (شهید حقیقی فعلی) سپری و سپس در دبیرستان فردوسی تبریز ثبتنام و تا دوّم دبیرستان تحصیل کرد (ادارۀ آموزشوپرورش ... ). اسماعیل، به فوتبال علاقۀ زیادی داشت و اوقات بیکاری را به ورزش فوتبال و همچنین قالیبافی برای کمک به امرار معاش خانواده میگذراند (همو).
او در دورۀ نوجوانیاش، که با سالهای مبارزۀ ملت ایران ضد حکومت پهلوی دوم (حک: ۱۳۲۰-۱۳۵۷ش) همراه بود، با حضور در تظاهرات به همراه خانواده به این مبارزات پیوست (زندگینامه ... ).
اروجی بعد از پیروزی انقلاب اسلامی وارد پایگاه مقاومت مسجد بابالحوائج (ع) شد و با پیوستن به کمیته انقلاب اسلامی شهرستان تبریز، از محافظان حضرت آیتالله مسلم ملکوتی (۱۳۰۳-۱۳۹۳ش) امام جمعۀ وقت تبریز شد (همان).
او پس از مدتی از کمیته انقلاب اسلامی استعفا و به عضویت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی شهرستان تبریز درآمد و مسئول بسیج منطقه مارالان شهر تبریز شد (سپاه ...، گواهی عضویت، گواهی مسئولیت). شهید همیشه در صحنه حاضر بود و در فعالیتهای سیاسی، اجتماعی و نظامی تا زمان شهادت شرکت داشت (اروجی).
اسماعیل در ۱۳۶۴ش با خانم گل نشان جعفرپور، ازدواج کرد (تصویر شناسنامه).
او با حضور در جبهه، در عملیات بیتالمقدس ۲، در ۲۵ دی ۱۳۶۶، با رمز «یازهرا(س)»، در منطقه شمالی سلیمانیه – مامووت با هدف گسترش وضعیت خودی در شمال شرق سلیمانیه با هدف تصرف قامیش، در سِمَت فرمانده گروهان شرکت کرد که در حین عملیات بر اثر اصابت ترکش به شهادت رسید. پیکرش، حدود چهار سال در منطقه عملیاتی باقی ماند و در 1370ش توسط گروههای تحقیق و تفحص، کشف و پس از شناسایی در مراسم باشکوهی تشییع و در گلزار شهدای وادیرحمت* تبریز به خاک سپرده شد (سمیعی، ص 443؛ پوراحمد، ص ۳۹۱؛ سپاه ...، گواهی مأموریت، گواهی شهادت؛ گروه تفحص ... ).
شهید اسماعیل اروجی رزمندهای شجاع، مهربان، فهمیده، با محبت، با درک بالا بود و به پدر و مادر و بزرگترها احترام خاصی قائل بود (اروجی).
در فرازی از وصیتنامه شهید آمده است: «... همیشه یاد خدا باشید، تنها خداوند متعال است که سرچشمه همۀ محبتهاست» (بش؛ سعادتی، ص ۳۷۵).
به پاس خدمات و فداکاریهای شهید اسماعیل اروجی، پایگاه مقاومت مسجد بابالحوائج (ع) واقع در منطقه داداشآباد تبریز، به نام وی است (اروجی).
یادوارۀ شهید اسماعیل اروجی هر سال در مسجد امامزمان (عج) منطقه خلیلآباد تبریز برگزار میشود. نیز یاد وی در کنگرۀ ملی ده هزار شهید* استان آذربایجان شرقی، به همراه سایر شهدا در آذر ۱۴۰۲ در شهر تبریز، گرامی داشته شد (همو؛ تحقیقات... ).
از شهید اسماعیل اروجی فرزندی به نام مهدی به یادگار مانده که متولد فروردین ۱۳۶۵ است و هماکنون کارمند بیمه تأمین اجتماعی در شهر تبریز است (اروجی).
مآخذ: ادارۀ آموزشوپرورش شهرستان تبریز، گواهی امتحانات، سند بیتا، سند بش، موجود در ادارۀ کل حفظ آثار و نشر ارزشهای دفاع مقدس استان آذربایجان شرقی؛ ادارۀ ثبتاحوال شهرستان اهر، شناسنامه، سند بش موجود در همانجا؛ اروجی، مصطفی (برادر شهید)، مصاحبه با مؤلف ۷ فروردین ۱۴۰۲ش؛ پوراحمد، احمد، جغرافیای عملیات ماندگار دفاع مقدس به اهتمام حسن رسولی منفرد، تهران، صریر، ۱۳۸۶ش؛ تحقیقات منتشر نشدۀ کنگرۀ ملی ده هزار شهید استان آذربایجان شرقی (زندگینامۀ شهید اسماعیل اروجی)، بیتا، موجود در ادارۀ کل حفظ آثار و مشر ارزشهای دفاع مقدس استان آذربایجان شرقی؛ سعادتی، رسول، سرداران بیسر، اولین یادواره شهدای گردان امامحسین(ع)، نشر، تبریز، ۱۳۸۸ش؛ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی شهرستان تبریز، گواهی عضویت، گواهی مأموریت، گواهی مسئولیت، گواهی شهادت، سند بیتا، سند بش موجود در ادارۀ کل حفظ آثار و نشر ارزشهای دفاع مقدس استان آذربایجان شرقی؛ سمیعی، علی، کارنامۀ توصیفی عملیات رزمندگان اسلام در طول هشت سال دفاع مقدس، تهران: نصر کوثر، 1382ش؛ فرهنگ اعلام شهدا، استان آذربایجان شرقی، به کوشش مرکز مطالعات و پژوهشهای بنیاد شهید و امورایثارگران، تهران، شاهد، ۱۳۹۵ش؛ گروه تفحص شهدا، گواهی تفحص و شناسایی پیکر شهید اسماعیل اروجی، سند بیتا، سند بش، موجود در ادارۀ کل حفظ آثار و نشر ارزشهای دفاع مقدس استان آذربایجان شرقی. / مریم پوشش/